Gaśnica, której minął termin przydatności lub ważności przeglądu, bardzo często bywa ignorowana i pozostaje na ścianie wyłącznie jako element dekoracyjny. Tymczasem niesprawna gaśnica nie tylko nie spełnia swojej funkcji, ale może wprowadzać w błąd użytkowników i stanowić poważny problem podczas kontroli straży pożarnej. Właściwe postępowanie z przeterminowaną gaśnicą jest obowiązkiem właściciela lub zarządcy obiektu i ma bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo ludzi oraz odpowiedzialność prawną. Poniżej wyjaśniamy, co należy zrobić z gaśnicą po upływie jej terminu przydatności.
- Co oznacza termin przydatności i przeglądu gaśnicy
- Dlaczego nie wolno używać przeterminowanej gaśnicy
- Czy gaśnicę po terminie można poddać przeglądowi lub regeneracji
- Kiedy konieczna jest wymiana lub utylizacja gaśnicy
- Odpowiedzialność właściciela obiektu i konsekwencje kontroli
Co oznacza termin przydatności i przeglądu gaśnicy
Termin przydatności gaśnicy jest często mylony z terminem przeglądu technicznego. W praktyce są to dwa różne pojęcia, które jednak wspólnie decydują o tym, czy gaśnica może być użytkowana.
Przegląd techniczny wykonywany jest zazwyczaj co dwanaście miesięcy i potwierdza, że gaśnica jest sprawna, posiada odpowiednie ciśnienie oraz nie nosi śladów uszkodzeń. Brak aktualnego przeglądu oznacza, że gaśnica formalnie nie spełnia wymagań.
Termin przydatności odnosi się do trwałości środka gaśniczego oraz elementów konstrukcyjnych. Po jego upływie producent nie gwarantuje skuteczności działania.
Gaśnica z przekroczonym terminem, nawet jeśli wygląda na sprawną, nie daje pewności zadziałania w sytuacji pożaru.
Dlatego każda gaśnica musi być oceniana zarówno pod kątem aktualnego przeglądu, jak i ogólnej żywotności.
Dlaczego nie wolno używać przeterminowanej gaśnicy
Użycie gaśnicy po terminie przydatności wiąże się z realnym ryzykiem. Najczęściej problemem jest spadek ciśnienia lub zbrylenie środka gaśniczego, co uniemożliwia jego skuteczne podanie.
W sytuacji pożaru użytkownik traci cenny czas, licząc na działanie sprzętu, który w rzeczywistości może zawieść. Taka sytuacja znacząco zwiększa zagrożenie dla życia i zdrowia.
Przeterminowana gaśnica może także ulec uszkodzeniu mechanicznemu podczas użycia. Dotyczy to szczególnie zbiorników, które przez lata ulegały korozji.
Z punktu widzenia przepisów niesprawna gaśnica jest traktowana tak samo jak jej brak. Oznacza to pełną odpowiedzialność właściciela obiektu.
Dlatego gaśnica po terminie nie powinna być ani użytkowana, ani pozostawiona jako element zabezpieczenia.
Czy gaśnicę po terminie można poddać przeglądowi lub regeneracji
W wielu przypadkach gaśnica, której upłynął termin, może zostać poddana regeneracji. Ostateczna decyzja zależy od jej stanu technicznego oraz rodzaju gaśnicy.
Podczas regeneracji wykonywana jest wymiana środka gaśniczego, kontrola zbiornika, zaworu oraz elementów uszczelniających. Po wykonaniu tych czynności gaśnica może odzyskać pełną sprawność.
Nie każda gaśnica kwalifikuje się jednak do regeneracji. Jeżeli zbiornik jest skorodowany lub uszkodzony mechanicznie, dalsze użytkowanie jest niedopuszczalne.
Regeneracja musi być wykonana przez uprawniony serwis, który wystawia stosowną dokumentację potwierdzającą sprawność sprzętu.
Samodzielne próby naprawy lub uzupełniania gaśnicy są niedozwolone i mogą prowadzić do poważnych zagrożeń.
Kiedy konieczna jest wymiana lub utylizacja gaśnicy
Jeżeli gaśnica nie spełnia warunków technicznych lub producent nie dopuszcza jej regeneracji, konieczna jest jej wymiana na nową.
Stara gaśnica nie może trafić do zwykłych odpadów. Zawiera ona substancje, które wymagają specjalistycznej utylizacji.
Utylizacją zajmują się wyspecjalizowane firmy serwisowe, które odbierają zużyte gaśnice i przekazują je do odpowiednich instalacji.
W wielu przypadkach serwis oferujący sprzedaż nowych gaśnic jednocześnie przyjmuje stare egzemplarze do utylizacji.
Wymiana gaśnicy to również dobry moment na weryfikację jej rodzaju i dopasowanie do aktualnych zagrożeń w obiekcie.
Odpowiedzialność właściciela obiektu i konsekwencje kontroli
Za stan techniczny gaśnic odpowiada właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu. Obowiązek ten dotyczy zarówno firm, jak i wspólnot mieszkaniowych.
Podczas kontroli straży pożarnej brak ważnego przeglądu lub przeterminowana gaśnica jest traktowana jako nieprawidłowość.
Skutkiem może być wydanie zaleceń pokontrolnych, decyzja administracyjna lub mandat, w zależności od skali uchybień.
W przypadku pożaru użycie niesprawnej gaśnicy może skutkować poważnymi konsekwencjami prawnymi i ubezpieczeniowymi.
Regularna kontrola terminów oraz współpraca z profesjonalnym serwisem to najprostszy sposób na uniknięcie problemów.
Gaśnica, która utraciła termin przydatności, nie powinna być ignorowana ani pozostawiana bez decyzji. W zależności od stanu technicznego należy ją poddać regeneracji lub przekazać do utylizacji i zastąpić nową. Prawidłowe postępowanie z przeterminowanym sprzętem gaśniczym to nie tylko wymóg formalny, ale realny element ochrony życia i mienia w każdym obiekcie.